Vậy máy xát lúa phát ra tiếng kêu lạ có cần sửa ngay không? Những tiếng kêu nào nguy hiểm và nguyên nhân do đâu? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết dưới đây. 

1. Máy xát lúa phát ra tiếng kêu lạ là do đâu?

Mỗi kiểu âm thanh bất thường thường liên quan đến một lỗi khác nhau bên trong máy. Nếu chú ý kỹ, người dùng hoàn toàn có thể nhận biết sớm để xử lý trước khi máy hỏng nặng hơn.

1.1 Tiếng kêu lạch cạch do bạc đạn hoặc trục bị mòn

Tiếng kêu lạch cạch là lỗi rất phổ biến ở các dòng máy xát lúa đã sử dụng từ 2 - 3 năm trở lên hoặc máy hoạt động liên tục với tần suất cao.

Dấu hiệu dễ nhận biết:
- Máy phát ra tiếng “lạch cạch” liên tục khi quay
- Âm thanh lớn hơn khi tăng tốc
- Máy rung nhẹ ở phần thân
Nguyên nhân chủ yếu là bạc đạn bị khô mỡ, mòn bi hoặc lệch tâm sau thời gian dài vận hành. Trong nhiều trường hợp, trục quay bị đảo còn khiến máy xát không đều, gạo bị gãy nhiều hơn bình thường.
Thông thường chi phí thay bạc đạn khá thấp nhưng nếu để lâu dẫn tới hỏng trục thì chi phí sửa chữa sẽ tăng lên đáng kể.

1.2 Máy kêu rít lớn do dây curoa bị lệch hoặc quá căng

Nhiều người thường nghe thấy tiếng “rít” lớn khi vừa khởi động máy nhưng lại bỏ qua vì nghĩ không nghiêm trọng. 
Các nguyên nhân kêu rít lớn thường gặp:
- Dây bị chùng
- Dây quá căng
- Puly lệch tâm
- Dây đã bị chai hoặc mòn
Khi dây curoa hoạt động không ổn định, lực truyền động sẽ giảm đáng kể khiến máy yếu hơn, xát chậm hơn và tiêu hao điện nhiều hơn.
Nếu dây đã mòn mạnh hoặc có dấu hiệu nứt, nên thay sớm để tránh đứt giữa lúc vận hành.

1.3 Âm thanh rung mạnh do đá xát hoặc bộ nghiền bị lệch

Âm thanh rung mạnh là tình trạng nhiều cơ sở xay xát nhỏ thường gặp sau thời gian dài sử dụng nhưng ít kiểm tra định kỳ.
Dấu hiệu nhận biết:
- Máy rung mạnh bất thường
- Có tiếng va đập đều theo vòng quay
- Gạo đầu ra không đẹp
- Tỷ lệ hạt gãy tăng cao
Nếu để lâu: máy rung ngày càng mạnh, các chi tiết máy nhanh xuống cấp, có thể cong trục hoặc nứt buồng xát
Nhiều cơ sở xay xát cho biết tỷ lệ gạo gãy có thể tăng từ 5% lên đến hơn 12% khi bộ nghiền hoạt động lệch nhưng không được xử lý sớm.

1.4 Dị vật mắc bên trong gây tiếng va đập

Trong quá trình xát lúa, các dị vật như:đá nhỏ, kim loại, ốc vít, sạn cứng có thể lọt vào buồng xát và tạo ra tiếng va đập lớn.
Đây là lỗi cực kỳ nguy hiểm vì có thể:làm mẻ đá xát, gãy cánh nghiền, cong trục quay
Có nhiều trường hợp chỉ vì một mảnh kim loại nhỏ nhưng khiến toàn bộ cụm nghiền phải thay mới.

>>Đọc thêm:Máy xát gạo bị gãy hạt nhiều nguyên nhân do đâu

2. Máy xay xát lúa phát ra tiếng kêu lạ có cần sửa ngay không?

Câu trả lời là có nếu tiếng kêu xuất hiện liên tục kèm theo hiện tượng rung mạnh, nóng máy hoặc máy hoạt động yếu hơn bình thường. 

2.1 Những trường hợp cần dừng máy và sửa ngay

Nếu máy phát ra tiếng kêu lớn liên tục, motor nóng nhanh chỉ sau khoảng 15 - 20 phút hoạt động hoặc xuất hiện mùi khét thì nên dừng máy để kiểm tra ngay. 
Ngoài ra, tình trạng máy rung mạnh bất thường cũng không nên chủ quan vì lâu ngày có thể làm cong trục, lỏng khung máy hoặc nứt chân đế. 

2.2 Khi nào chỉ cần bảo dưỡng hoặc vệ sinh?

Một số trường hợp chỉ xuất phát từ việc máy lâu ngày chưa được tra mỡ, dây curoa hơi chùng hoặc bụi cám bám nhiều trong buồng xát. Khi được vệ sinh và bảo dưỡng đúng cách, máy thường hoạt động ổn định trở lại mà chưa cần sửa chữa lớn.
Với các dòng máy xát lúa sử dụng thường xuyên, người dùng nên kiểm tra dây curoa định kỳ, vệ sinh buồng xát hàng tuần và tra mỡ sau khoảng 1 - 2 tháng sử dụng. 

2.3 Cố sử dụng tiếp có thể gây hậu quả gì?

Cố sử dụng tiếp là sai lầm mà rất nhiều người gặp phải khi thấy máy vẫn còn hoạt động được. Ban đầu chỉ là tiếng kêu nhỏ nhưng nếu kéo dài có thể dẫn đến cháy motor, gãy trục, hỏng đá xát hoặc khiến máy hao điện hơn bình thường

2.4 Cách hạn chế máy xát lúa gạo bị kêu khi sử dụng lâu dài

Để máy hoạt động ổn định và ít phát sinh tiếng kêu lạ, người dùng không nên vận hành quá công suất trong thời gian dài vì điều này dễ làm nóng motor và mòn nhanh các chi tiết cơ khí bên trong.
Ngoài ra, cũng nên vệ sinh định kỳ, kiểm tra bạc đạn thường xuyên và sử dụng nguyên liệu sạch cũng rất quan trọng để hạn chế đá, sạn hoặc kim loại lọt vào buồng xát. 
Nếu chọn các dòng máy xát lúa gạo chính hãng có motor ổn định và khung máy chắc chắn, khả năng rung lắc và hỏng vặt cũng sẽ giảm đáng kể.

Máy xát lúa phát ra tiếng kêu lạ là dấu hiệu người dùng không nên bỏ qua, đặc biệt khi máy rung mạnh, nóng nhanh hoặc có mùi khét. Kiểm tra và xử lý sớm không chỉ giúp tiết kiệm chi phí sửa chữa mà còn đảm bảo máy vận hành ổn định và bền hơn trong quá trình sử dụng lâu dài.